واژه نامه سگزی (فرهنگ لغات سیستانی)
محمدی خمک، جواد (سکایی سیستانی)
اول
تهران
سروش
1379
ادامه مطلب
نقد ادبی، «شب» کابلی!
ادبیات و هنر یک ملت زمانی می تواند به رشد و بالندگی برسد، که از شرایط لازم برای نقد و بررسی منصفانه و بدون از غرض برخوردار باشد و نقد همانگونه که به گفته بزرگان خرمگسی است، می تواند چون رود مواج و خروشان بوده و گل ولای را با خود بشوید و ببرد و موجب فراهم شدن بستر مناسب برای جریان آب پاک و زلال باشد.
ادامه مطلب
سال نو و آغاز نو!
سال ۱۳۸۷ با همه خوبیها و بدی هایش گذشت و سال ۱۳۸۸ هم آمد. سالی که هم می تواند خوب و هم می تواند بد باشد. تصور می کنم که بد و خوب سال بر می گردد به نحوه تصوری که ما از آن داریم اما در کل از بهار ۸۸ بر می آید که امسال در کل برای مردم ما سال بدی نباشد. تصور من این است که سال جدید برای ما سال تغییر و تحولات بی شمار است و ما باید خود را برای این تغییرات آماده نموده و تلاش نماییم که از تغییرات ایجاد شده که به مثابه فرصت های غیر قابل تکرار می باشد بیشترین بهره را ببریم. باید بدانیم که سال نو آغاز نو است و اگر ما آغاز نو نداشته باشیم سال نو نمی تواند برای ما آغاز نوی به ارمغان آورد.
با توجه به نکته بالا و با پوزش از غیبت طولانی ام که به علت تعطیلات و... حادث شد و با تشکر از همه دوستان و عرض شرمندگی از عدم پاسخگویی به پیام های عزیزان آرزومندم در سال جدید و با توجه به تغییرات پیش رو بتوانیم تجربه نوی را آغاز نموده و به انجام رسانیم و شخصا با این امید تلاش می کنم در حد توان با بهره گیری از دانش دوستان هموطن بر دانسته های خود افزوده و در کنار آن در سال ۸۸ می کوشم این وب را به سمت ساختار اصلی آن (ادبی - فرهنگی) هدایت نموده و تا حدودی به داستان هم روی آورم. انشاء الله.
زنان امروزی، نگاه دیروزی!
(قسمت نهم)
فصل دوم: زنان اولیه، مردان ثانویه
۴- زنان و اصل نخست زادگی
ادامه مطلب
زنان امروزی، نگاه دیروزی!
قسمت هشتم
زنان در دوره مادر شاهی
زنان با کشف کشاورزی، به دلیل تفوق اقتصادی موقعیت برتری به دست آورده و سلطه خود را علاوه بر خانه – که از قبل متعلق به خودشان بود – به افراد آن نیز سرایت دادند. در این دوره چون نسب از طریق مادر انتقال می یابد، طبعاً ارث نیز به این روش منتقل شده و از آنجا که پدران در اقتصاد و تبادل آن نقش پایین تری دارند، خود به خود در موقعیت فرودست تری قرار می گیرند:
ادامه مطلب
|
زنان امروزی، نگاه دیروزی! (قسمت هفتم) |
|
| |
|
m زنان اولیه مردان ثانویه (بخش پنجم) کشاورزی، عامل «مادر شاهی» |
ادامه مطلب
«اوباما» یک «بوش» دیگر!
گویا امروز اولین روز ریاست اوباما در آمریکا می باشد و این مرد آفریقایی الاصل با انجام تحلیف وارد کاخ سفید شده و بر چوکی چهل و سه رئیس جمهور قبلی آن کشور تکیه خواهد زد. ورود اوباما به کاخ سفید خیلی اهمیتی ندارد بلکه آنچه که مهم می باشد پاسخگویی به این سوال مهم است که آیا سیاست این کشور با آمدن او تغیر خواهد کرد یا خیر؟
برای پاسخ به این سوال باید به این نکته توجه کنیم که در جهان کنونی حداقل با دو نوع سیاست و حکومت مواجه هستیم:
ادامه مطلب
یا رسول الله!
یا رسول الله، وقتی چشمم به گنبد سبز زیبایت،
روشن می شود به یاد تو می افتم،
جوانمردی، بزرگ مردی، شخصیتی
که در تاریخ، در عالم، و در زمین و آسمان،
همانندی ندارد.
ادامه مطلب
زنان امروزی، نگاه دیروزی!
قسمت ششم
زنان اولیه مردان ثانویه (بخش چهارم)
تبعات کشف کشاورزی
یقینا دستیابی زنان به کشاورزی، با رام کردن برخی از حیوانات همزمان بوده است و اگر اعتقاد داشته باشیم که عامل کشاورزی زنان به حساب می آیند،باید بپذیریم که در اهلی کردن حیوانات مردان نیز بی تاثیر نمی باشند.

ادامه مطلب
ز دانش دل پیر برنا بود
پیامبر خاتم حضرت رسول که درود خداوند بر او و خاندانش باد در روایت بسیار ارزشمند فرموده است: اطلبو العلم من المهد الی اللحد که مضمون آن تاکید بسیار بر فراگیری علم و دانش می باشد و در میان همه ادیان - آسمانی و غیر آن - هیچ دینی به اندازه دین اسلام به فراگیری دانش سفارش نکرده است و این خود نشانه از عظمت این دین الهی می باشد.
هدف از این یادداشت نه ذکر ارزش علم در اسلام که دیدن یک عکس جالب
ادامه مطلب
زنان امروزی، نگاه دیروزی!
قسمت پنجم
زنان اولیه مردان ثانویه (بخش سوم)
کشاورزی، عامل «مادر شاهی»
کشف استعداد باروری زمین، تاثیر گسترده و غیر قابل انکار در ایجاد تغییر و تحول در عصر ابتدایی زندگی بشر داشته و موجب دگرگونی در زندگی انسان می شده است.
ادامه مطلب
این نسل «سوخته!»
امروز شنبه 7 جدی 1387 است. صبح مظفری تماس گرفته است تا بگوید که اگر توانستی در مراسم تشییع جنازه پدر محمد کاظم کاظمی که ساعت 30/ 2 دقیقه عصر برگذار می شود شرکت کن. روز قبل نیز شجاعی این تذکر را داده است.
ادامه مطلب
زنان امروزی، نگاه دیروزی!
قسمت چهارم
زنان اولیه، مردان ثانویه (بخش دوم)
در بخش قبل به کلیات فصل دوم اشاره کردیم که در دوره شکارورزی، زن با ایجاد خانه و حاکمیت در آن، به تحکیم پایه های قدرت خود پرداخته و سپس با ایجاد ساختار جدید و تحول در فرایند زندگی، تا مدتهای طولانی توانست همچنان مقام سروری خود را حفظ کرده و بر گروه های مختلف قبیلوی حکم براند. در این قسمت و بخش های بعدی خواهیم کوشید با بررسی جزئی تر در زندگی انسان اولیه به نمونه ها و مصداق های عینی تری اشاره کرده و در ادامه این روند، به تغییرات ایجاد شده و عوامل آن تا قرن اخیر بپردازیم.
ادامه مطلب
مهاجرین افغانستانی، مقصر کیست؟
قسمت دهم
در قسمت قبل مهاجرین را به طور کلی به دو دسته تقسیم کرده و وضعیت گروه اول را بررسی نمودیم، اینک در این قسمت به بررسی اوضاع گروه اصلی مهاجرین در ایران پرداخته و در چند قسمت مسایل و موارد بسیاری را مطرح خواهیم کرد.
دسته دوم و اصلی مهاجرین در ایران افرادی هستند که با خانواده در این کشور زندگی می کنند و اینان خود به چند دسته تقسیم می شوند:
ادامه مطلب
زنان امروزی نگاه دیروزی
قسمت سوم
فصل دوم: زنان اولیه، مردان ثانویه (بخش اول)
اطلاعات و شناخت ما، از موجودات اولیه ای که انسان خوانده می شود، بسیار ناقص و تقریبا هیچ می باشد. دانسته ها و آگاهی های ما از آن دوران بیشتر از حکاکی های درون غارها و برخی از کشفیات پراکنده دیگر است که واقعا قضاوت در مورد آن دوران را به شدت سخت و دشوار می نماید و این دشواری حتی تا چند قرن قبل ادامه می یابد. به همین دلیل است که در مباحث مرتبط با زندگی بدوی و جوامع بعدی اختلافات بسیاری به چشم می آید.
ادامه مطلب
مهاجرین افغانستانی، مقصر کیست؟
قسمت نهم
افغان های که در ایران حضور دارند در ابتدا به دو دسته اصلی تقسیم می شوند:
1- افراد مجردی که به صورت فصلی و غیر فصلی و برای کارگری و تامین معاش به ایران می آیند و عمده اینان توسط قاچاقچیان و از طریق استان سیستان و بلوچستان ایران وارد مناطق مرکزی این کشور می شوند.
ادامه مطلب
زنان امروزی نگاه دیروزی!
قسمت دوم
نظريه هاي آفرينش (بخش دوم)
انسان از قديم الايام همانقدر که برای شناخت شخصیت روحانی و جسمانی خود تلاش کرده است، برای درک و کشف نحوۀ خلقتش نيز کوشیده است. تلاش خستگی ناپذیر انسان در عرصه های مختلف، نشانه ای از همین کوشش دائمی براي فهم و کشف چگونگي و منشاء پيدايش و آفرينش این موجود عجیب الخلقه است. وجود افكار، انديشه ها، ديدگاهها، نظريه ها، تصورات، برداشتهاي مختلف، متفاوت، متضاد و... نیز نشانۀ همين تلاش و كوشش بي دريغ انسان براي کشف «منشاء پيدايش» است.
امروزه در اين عرصه با دو نوع ديدگاه مواجه هستيم. يك ديدگاه برگرفته از انديشه اديان مختلف الهي در زمينه خلقت انسان است و ديدگاه دوم حاصل تلاش ها، بررسي ها و آزمايش های دانشمندان در عرصه علوم تجربي مي باشد. با بيان خلاصه اين ديدگاهها به نحوۀ آفرينش انسان از دو منظر متفاوت آشنا شده و به چکیده ای از دو نظریه اصلی دست خواهیم یافت.
اديان الهي و آفرينش
گرچه جهان خلقت از اول تا امروز شاهد ظهور و بروز و بعثت پيامبران الهي بسياري بوده است اما اديان زنده آسماني در عصر فعلي به تعداد انگشتان يك دست هم نمي رسد. در اين حالت طبيعي است كه دستيابي به نظريه هاي اين اديان، با مراجعه به منابع اصلي آنها راحت و آسان خواهد بود، اما با مراجعه به آن منابع، متاسفانه با يك حقيقت تلخ مواجه مي شويم و آن اينكه مثلا يكي از اين اديان نظريه اي در كتاب اصلي خود در ارتباط با خلقت ندارد. نظريه فلان دين شفاف و روشن نمي باشد و نظريه آن يكي با نظريه اديان ديگر كاملا مخالف و متضاد مي باشد و...
با اين وجود آنچه كه در پي ميآيد نظريات چهار دين يعني «زرتشت»، «يهود»، «مسيحيت» و «اسلام» ميباشد كه از متون اصلي آنها نقل مي شود. لازم به يادآوري است كه نظريه زرتشت تناسبي با نظريه اديان ديگر ندارد، مگراينكه خلقت انسان بعد از ديگر موجودات بوده و منشاء پيدايش انسان با درگيري، جنگ، خشونت، نزاع و خونريزي همراه بوده باشد. در انجيل، كتاب مقدس مسيحيان در ارتباط با منشاء خلقت و پيدايش انسان، مطلبي به دست نمي آيد. آن چه را كه نقل كردهايم، به نظر مي رسد كه با خلقت انسان مرتبط است، اما گويا بيشتر به آفرينش عيسي (ع) نظر داشته است تا به آفرينش انسان و منشاء پيدايش او. در کل این چهار کتاب با همه اختلافات خود، تقریبا به یک منشاء اشاره داشته و در اصل کلی خلقت نیز اگر تضادی به چشم می خورد، بیشتر لفظی می باشد تا معنوی.
در كتاب تورات و قرآن كريم مطالب و مباحث قابل توجهي در زمينه آفرينش و منشاء پيدايش انسان آمده است كه با هم ارتباط زيادي دارند و به نظر مي رسد كه شباهت اين دو قول بسيار بيشتر از اختلاف اندك آنها است.
آفرينش و زرتشت
در كتاب زرتشتيان آمده است كه در آغاز اهورا مزدا گاوي آفريد كه مدتها تنها در روي زمين زندگي مي كرد، روزي در حالي كه در كنار درخت انجيري مشغول چرا بود، ميترا از ميان تخته سنگي بيرون آمد و با خنجري كه در دست داشت به گاو حمله كرد. گاو به درون غاري گريخت و ميترا شكم گاو را پاره كرد. خون گاو بر زمين جاري شد كه از آن يك جفت گاو و گاوهاي ديگر به وجود آمدند و گاوها منشاء پيدايش جانوران ديگر شدند. همچنين از بقيه قطره هاي خون گاو، انواع گياهان به وجود آمد.
اهورا مزدا، نخستين انسان (كيومرس) را از گياهي مقدس به صورت جواني آفريد و او نخستین کسی است که به گفتار و آموزش اهورا مزدا گوش فراداد. پسر کیومرس سیامک نام داشت که به دست اهريمن کشته شد و هوشنگ پسر سیامک از پدر انتقام کشید و پس از کیومرس به تخت نشست.
«کیومرس، نخستین انسان را اهورا مزدا بیافرید. او در مدت سی سال، تنها در کوهساران به سر برد. در هنگام مرگ از صلب او نطفه ای خارج شد، [و آن نطفه] به واسطه اشعه خورشید تصفیه گردید و در جوف خاک محفوظ ماند. پس از چهل سال از آن نطفه گیاهی به شکل دو ساقه ریباس به هم پیچیده در مهرماه و مهروز (هنگام جشن مهرگان) از زمین بروئیدند. پس از آن، از شکل نباتی به صورت انسان تبدیل یافتند که در قامت شبیه همدیگر بودند...»
آفرينش و تورات
سفر پيدايش، باب اول: «در ابتدا خدا آسمانها و زمين را آفريد و زمين تهي و بائر بود... و خدا گفت: روشنايي بشود و روشنايي شد... و خدا روشنايي را از تاريكي جدا ساخت... و خدا فلك را بساخت و آسمان ناميد... و خدا خشكي را زمين ناميد و اجتماع آبها را دريا ناميد... و خدا گفت زمين نباتات بروياند، علفي كه تخم بياورد و درخت ميوه كه موافق جنس خود ميوه آورد... و خدا گفت زمين جانوران را موافق اجناس آنها بيرون آورد... پس خدا حيوانات زمين را با اجناس آنها بساخت و بهايم را با اجناس آنها و همه حشرات زمين را با اجناس آنها ... و خدا گفت آدم را به صورت ما و موافق شبيه ما بسازيم... پس خدا آدم را بصورت خود آفريد او را بصورت خدا آفريد ايشان را نر و ماده آفريد و خدا ايشان را بركت داد و خدا بديشان گفت بارور و كثير شويد و زمين را پر سازيد و در آن تسلط نمائيد...»
سفر پيدايش، باب دوم: «... و در روز هفتم خدا از همه كار خود كه ساخته بود فارغ شد... پس خدا روز هفتم را مبارك خواند و آن را تقديس نمود... پس آدم را از خاك زمين بسرشت و در بيني وي روح حيات دميد و آدم نفس زنده شد... خدا باغي در عدن به طرف مشرق غرس نمود و آن آدم را كه سرشته بود در آنجا گذاشت...»
آفرينش و انجيل
متاسفانه در انجيل مستقيما مطلبي در ارتباط با آفرينش وجود ندارد، ولي آنچه كه قابل استناد مي باشد، عبارت هايي است متفرقه از چند متن از جمله: «... مگر نخوانده اید که خالق در ابتدا ایشان را مرد و زن آفرید. و گفت از این جهت مرد پدر و مادر خود را رها کرده به زن خویش بپیوندد و هر دو یک تن خواهند شد.» متی 19/ 4 و 5. و: «... از ابتدای خلقت خدا ایشان را مرد و زن آفرید. از آن جهت باید مرد پدر و مادر خود را ترک کرده با زن خویش بپیوندد.» مرقس 10/ 6 و 7.
شاید بتوان این جملات از انجيل يوحنا را نیز به گونه اي مرتبط با مسئله خلقت و آفرينش دانست
:
«در ابتدا كلمه بود و كلمه نزد خدا بود و كلمه خدا بود. همان در ابتدا نزد خدا بود. همه چيز به واسطه او آفريده شد و به غير از او چيزي از موجودات وجود نيافت. در او حيات بود و حيات نور انسان بود. و نور در تاريكي مي درخشد و تاريكي آن را در نيافت. شخصي از جانب خدا فرستاده شد كه اسمش يحيي بود. او براي شهادت آمد تا بر نور شهادت دهد تا همه به وسيله او ايمان آورند. او آن نور نبود بلكه آمد تا بر نور شهادت دهد. آن نور حقيقي بود كه همه انسان را منور مي گرداند و در جهان آمدني بود. او در جهان بود و جهان بواسطه او آفريده شد و جهان او را نشناخت. بنزد خاصان خود آمدو خاصانش او را نپذيرفتند. و اما به آن كسانيكه او را قبول كردند قدرت داد تا فرزندان خدا گردند يعني بهر كه به اسم او ايمان آورد. كه نه از خون و نه از خواهش جسد و نه از خواهش مردم بلكه از خدا تولد يافتند. و كلمه جسم گرديد و ميان ما ساكن شد پر از فيض و راستي و جلال او را ديديم جلالي شايسته پدر. و يحيي بر او شهادت داد و ندا كرده مي گفت: اينست آنكه درباره او گفتم آنكه بعد از من مي آيد پيش از من شده است زيرا كه بر من مقدم بود.» یوحنا 1/ 15 – 1.
بنابر این از انجیل بر می آید که خداوند مرد و زنی آفرید که نسل آدمیان فعلی از آن ها تکثیر شدند. اما این که آن مرد و زن چگونه خلق شده و منشاء آنان از چه بود، به جوابی نمی رسیم، مگر از جملات دیگر استفاده نماییم، مثلا: «... آیا مصنوع به صانع می گوید که چرا مرا چنین ساختی. یا کوزه گر اختیار بر گل ندارد که از یک خمیره ظرفی عزیز و ظرفی ذلیل بسازد.» رساله پولس رسول به رومیان 9 / 20 و 21. شاید این جمله اشاره ای به خلقت انسان از گل داشته باشد ولی حداقل این نکته به دست می آید که منشاء پیدایش ادمیان یک چیز است که از آن خوب و بد خلق شده اند.
آفرينش و قرآن
در قرآن كريم به مسئله آفرينش توجه زيادي شده و در سوره ها و آيه هاي مختلف به آن پرداخته شده است. زمان آفرينش زمين و آسمان در قرآن شش روز ذكر شده است: «الذي خلق السموات و الارض و ما بينهما في سته ايام» (فرقان/59) . او خدايي است كه آسمانها و زمين و چيزهايي را كه مابين آنها است در شش روز آفريده است. لازم به ذكر است كه منظور از روز در اين آيه روزهاي معمولي (مثل روزهاي فعلي) نيست بلكه احتمالا منظور شش دوره يا شش مرحله و مانند اينهاست. زيرا مي دانيم كه جهان خلقت از نقطه ي آغاز و سپس مرحله به مرحله رشد كرده و به سوي كمال حركت كرده است.
در آيه ديگري آمده است كه آسمان ها و زمين قبلا جمع بودند، سپس آنها را از يكديگر جدا كرديم: «اولم يرالذين كفروا ان السموات و الارض كانتا رتقا ففتقنا هما...» (انبياء/30 ). آيا كساني كه كافر شدند نمي بينند كه آسمانها و زمين از اول با هم جمع بودند پس ما آنها را از يكديگر جدا ساختيم...
قرآن منشاء همه موجودات را از آب مي داند: «... وجعلنا من الماء كل شيء حي ...» (انبياء/ 30) . همه اشیاء زنده را از آّب قرار داديم. «والله خلق كل دابه من ماء ، فمنهم من يمشي علي بطنه و منهم من يمشي علي رجلين و منهم من يمشي علي اربع ...» (نور/45). خداوند همه جنبندگان را از آب آفريد. برخي از آنها بر شكم راه مي روند. برخي بر روي دو پا راه مي روند و برخي بر روي چهار پا...
در دو سوره قرآن (بقره 37/ 30 و حجر 33/ 26) به نحوه آفرينش انسان مفصلتر پرداخته شده، اما به نظر می رسد که متن سوره بقره با منظور ما مطابقت بیشتری دارد که این گونه آمده است: «و اذ قال ربك للملائكه اني جاعل في الارض خليفه...» (بقره / 37/ 30). خداوند به فرشتگان گفت كه من مي خواهم در زمين جانشين قرار دهم. فرشته ها گفتند كه باز مي خواهي در زمين فساد و خون ريزي بر پا شود؟ با وجود ما كه تو را عبادت مي كنيم احتياجي به موجود ديگر نيست. خداوند گفت من چيزي مي دانم كه شما نمي دانيد. و خدا بعد از خلق آدم به او علم اسماء (گفته مي شود كه منظور اسم اعظم بوده است) را تعليم داد. سپس آن را بر ملائكه عرضه كرد و گفت اگر راست مي گوييد ار آنها (اسماء) خبر دهيد؟ ملائكه گفتند كه ما چيزي ياد نداريم جز آنچه كه به ما تعليم دادي. خدا به آدم گفت كه آنها را به ملائكه خبر ده و چون آدم بر آنان خبر داد، خداوند گفت كه مگر به شما نگفتم كه من همه چيز را مي دانم(ولي شما نمي دانيد) آنگاه خدا به فرشتگان دستور داد كه به آدم سجده كنيد. همه سجده كردند مگر ابليس كه كافر شد. خداوند به آدم و زنش اجازه داد كه در بهشت بمانند و هر كاري كه مي خواهند بكنند ولي به درخت نزديك نشوند. ولي شيطان آنها را فريب داده و موجب اخراج آنها از بهشت گرديد.
دانشمندان طبيعي و آفرينش
در ارتباط با چگونگي خلقت و آفرينش جانداران، سالها است در ميان پژوهشگران و محققين جنگ و جدل و نزاع و كشمكش بسيار جدي به وجود آمده است و منشاء اصلي آن نظريه هايي است كه بر اساس پيشرفت علوم طبيعي و كشفيات باستان شناسان در قرون گذشته ميلادي ابراز شده است. در ادامه مباحث به صورت خلاصه اين نظريه ها را مرور خواهيم كرد. در مورد چگونگي پيدايش جانداران از زمان يونان باستان دو نظريه وجود داشته و امروزه نظريه ديگري نيز بر آن دو افزوده شده است:
ادامه مطلب در سایت در دری:


